HL7 (Health Level Seven), sağlık bilişim sistemleri arasında veri alışverişini standartlaştıran bir mesajlaşma protokolüdür. Hasta kabulünden rapor sonucuna kadar tüm süreç HL7 ile otomatikleşir.
Sık Kullanılan HL7 Mesajları
- ADT: Hasta kabul/taburcu/transfer
- ORM: Tetkik isteği
- ORU: Sonuç/rapor bildirimi
Entegrasyon Faydaları
SelfDICOM, HL7 v2.x mesajlaşması ile HIS ve RIS sistemlerine bağlanır; Modality Worklist (MWL) üzerinden hasta bilgilerini modalitelere otomatik iletir. Bu sayede manuel veri girişi ortadan kalkar, hatalar azalır.
En Çok Kullanılan Mesaj Tipleri
| Mesaj | Anlamı | Radyolojideki karşılığı |
|---|---|---|
| ADT | Hasta kabul / taburcu / transfer | Hasta kimlik bilgisinin oluşması |
| ORM | Tetkik istemi | Radyoloji istemi açılır |
| ORU | Sonuç bildirimi | Onaylı rapor hasta dosyasına döner |
| SIU | Randevu | Çekim randevusu planlanır |
| MDM | Belge yönetimi | Rapor belgesi arşivlenir |
Tipik Akış
- Hasta kabul edilir → ADT mesajı yayılır.
- Hekim tetkik ister → ORM mesajı radyolojiye düşer.
- İstem worklist kaydına dönüşür, cihaz listeyi çeker.
- Çekim yapılır, görüntü PACS'e yazılır.
- Rapor onaylanır → ORU mesajıyla hasta dosyasına işlenir.
Bu zincirde HL7 metin tabanlı bilgiyi, DICOM ise görüntüyü taşır. İkisi birlikte çalıştığında elle veri girişi tamamen ortadan kalkar.
HL7 v2 ve FHIR
Sahadaki sistemlerin büyük çoğunluğu hâlâ boru işaretiyle ayrılmış HL7 v2 mesajlarını kullanır. FHIR ise aynı bilgiyi modern REST servisleri ve JSON ile taşıyan yeni nesil standarttır. Yeni projelerde FHIR tercih edilse de, mevcut hastane sistemleriyle konuşabilmek için v2 desteği uzun süre gerekli olmaya devam edecektir.
Entegrasyonda Sık Yapılan Hatalar
- Hasta kimliği tek değil: HIS ile PACS farklı kimlik alanı kullanırsa görüntü ile rapor eşleşmez. Kurum genelinde tek bir birincil kimlik belirlenmelidir.
- Accession number tutarsız: İstem numarası zincir boyunca korunmalıdır.
- Karakter seti: Türkçe karakterlerin bozulmaması için uçtan uca UTF-8 kullanılmalıdır.
- ACK denetlenmiyor: Karşı sistemin onay mesajı izlenmezse kaybolan istemler fark edilmez.
- İptal senaryosu unutuluyor: İptal edilen istemin worklist'ten düşmesi gerekir; aksi hâlde cihazda hayalet kayıtlar birikir.
